Του Γιώργου Λακόπουλου

Πάμε λίγο στην ένδοξη περίοδο Σαμαρά. Προτού καταργήσει την ΕΡΤ ως δημόσιο φορέα ενημέρωσης, είχε καταργήσει την ίδια την ενημέρωση. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος σταμάτησε το briefing που κάνουν όλοι οι πορτ παρόλ των -δημοκρατικών- κυβερνήσεων στον πλανήτη. Κάθονται καθημερινά απέναντι στους δημοσιογράφους, τους ανακοινώνουν όσα έχουν να τους ανακοινώσουν και στη συνέχεια απαντούν στις ερωτήσεις τους με τον τρόπο που νομίζουν. Έτσι γίνεται στις Δημοκρατίες.

Στην Ελλάδα οι έννοιες του pressroοm και του briefing άργησαν να έλθουν. Καθιερώθηκαν μετά το 1981 -τότε διαμορφώθηκε η γνωστή αίθουσα στον πρώτο όροφο του κτιρίου της οδού Ζαλοκώστα- με πρώτο οικοδεσπότη τον Δημήτρη Μαρούδα.

Ως τότε ένας κλειστός αριθμός πολιτών συντακτών συγκεντρώνονταν στο γραφείο του υφυπουργού Τύπου στον έβδομο όροφο του ίδιου κτιρίου –μια πρακτική που είχε καθιερώσει ο Αθανάσιος Τσαλδάρης. Φυσικά αυτό κάθε άλλο παρά ενημέρωση ήταν.

Με το καθημερινό briefing η σχέση κυβέρνησης και δημοσιογράφων άνοιξε, και στο pressroom γράφτηκαν μερικές από τις πιο σημαντικές σελίδες της πολιτικής και της ενημέρωσης στη μεταπολιτευτική περίοδο. Καμία κυβέρνηση δεν διανοήθηκε να το κλείσει –ακόμη και όταν κάθε μεσημέρι ο εκπρόσωπος της έφευγε με τραύματα.

Το διανοήθηκε και το έκανε η κυβέρνηση Σαμαρά. Η ενημέρωση έγινε πλέον αλά καρτ. Ο εκπρόσωπός της έκανε όποτε του κάπνιζε καμία δήλωση, συνήθως για να απαντήσει στην αξιωματική αντιπολίτευση. Σαν να μην υπάρχουν άλλα θέματα που ενδιαφέρουν τους πολίτες. Έτσι άρχισε μια γκρίζα περίοδος της ενημέρωσης.

Ο ΣΥΡΙΖΑ ως πρώτη -και στη συνέχεια ως δεύτερη- φορά Αριστερά υποσχέθηκε να κλείσει αυτή την πληγή. Έκτοτε οι αρμόδιοι ποιούν την νήσσαν. Η Όλγα Γεροβασίλη κινείται μειδιούσα μεταξύ Βουλής, υπουργείου της και Μεγάρου Μαξίμου κάνοντας ολιγόλογες δηλώσεις κατά βούληση. Ούτε ερωτήσεις, ούτε απαντήσεις, ούτε κανονικές ανακοινώσεις. Απλώς αντιδράσεις, ανάλογα με το κυβερνητικό βαρόμετρο επί του πολιτικού κλίματος.

Αυτό όμως δεν είναι ενημέρωση. Είναι αποσιώπηση και ενίοτε χειραγώγηση της ενημέρωσης. Το μόνιμο χαμόγελο της συμπαθούς υπουργού από την Άρτα θα είχε νόημα από το πόντιουμ του pressroom, που αραχνιάζει. Να έχει απέναντι τους δημοσιογράφους και να απαντά σε ό,τι ερωτάται και όχι σε ό,τι επιλέγει. Να δίνει εξηγήσεις σ’ αυτά που ενδιαφέρουν τα ΜΜΕ και την κοινή γνώμη και όχι σ’ αυτά που βολεύουν την επικοινωνιακή τακτική της κυβέρνησης.

Αυτός ο τρόπος ενημέρωσης είναι καθεστωτικός και πλήττει τη Δημοκρατία. Τον υιοθετούν όσοι θέλουν να χειραγωγήσουν την πληροφόρηση, ή όσοι κρύβονται για να μην δίνουν πραγματικές απαντήσεις σε πραγματικές ερωτήσεις. Ό,τι ήταν ο Σαμαράς ο πρώτος διδάξας, δεν απαλλάσσει τον Αλέξη Τσίπρα. Η απόσυρση της εκπροσώπου του υποδηλώνει δική του αδυναμία να απαντήσει σε τρέχοντα πολιτικά θέματα. Τι έχει να φοβηθεί δίνοντας απαντήσεις; Η ενημέρωση της κοινής γνώμης δεν γίνεται με δηλώσεις στο πόδι,ανακοινώσεις non parers. Γιατί όπως έλεγε ο Αμερικανός δημοσιογράφος Γκρέγκ Μάρει: “Αν η κυβέρνηση θέλει να το μάθεις, πιθανότατα δεν είναι αλήθεια”.