Η αναβάθμιση αντικατοπτρίζει την άποψη της S&P ότι η ελληνική κυβέρνηση συμμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό με τους όρους του προγράμματος στήριξης των 86 δισ. ευρώ που συμφώνησε με τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης μέσω του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM).

Ειδικότερα, ο οίκος αναμένει ότι μέχρι τα τέλη Μαρτίου θα επιτευχθεί συμβιβασμός για το ασφαλιστικό που θα δημιουργεί αντίβαρο στην προτίμηση της κυβέρνησης για αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών και θα ενοποιεί τα ασφαλιστικά ταμεία σε έναν ενιαίο φορέα, με τους πιστωτές και το ΔΝΤ να εστιάζουν στις περικοπές δαπανών για τη συρρίκνωση του μη βιώσιμου ελλείμματος του ασφαλιστικού συστήματος, που αυτή τη στιγμή υπολογίζεται στο 9% του ΑΕΠ.

Σύμφωνα με την S&P, η επικείμενη συμφωνία για τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού, θα οδηγήσει σε μια επιτυχή ολοκλήρωση της πρώτης αξιολόγησης του προγράμματος, ανοίγοντας το δρόμο για την περαιτέρω ελάφρυνση του χρέους της γενικής κυβέρνησης του επίσημου τομέα (αντιστοιχεί στο 88% των συνολικών μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων υποχρεώσεων της γενικής κυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένων των ελληνικών διαπραγματεύσιμων ομολόγων που διακρατά το Eυρωσύστημα).

Αντιμέτωπη με δύο εκλογικές αναμετρήσεις, ένα δημοψήφισμα, την επιβολή capital controls και περαιτέρω φορολογικές αυξήσεις, η ελληνική οικονομία συρρικνώθηκε ελαφρώς μόνο, πέρυσι (-0,3% είναι η πρόβλεψη της S&P για το ΑΕΠ του 2015) με τις επενδύσεις να υποχωρούν κατά το πολύ μεγαλύτερο 12%. Ειδικότερα, η κατανάλωση ήταν εντυπωσιακά ανθεκτική κατά το 2015, με τις πωλήσεις αυτοκινήτων αυξημένες κατά 13,5% σε ετήσια βάση. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι εν όψει της επιβολής των capital controls, τα νοικοκυριά προέβησαν σε αντισταθμιστικές κινήσεις κάνοντας εκ των προτέρων αγορές διαρκών καταναλωτικών αγαθών. Τα στοιχεία του υπουργείου Εργασίας δείχνουν επίσης ότι υπήρξε καθαρή αύξηση των θέσεων εργασίας στον ιδιωτικό τομέα για το σύνολο του 2015, ενισχύοντας τις προσδοκίες ότι η ανεργία στην Ελλάδα έφτασε επιτέλους στο ανώτατο σημείο της, παρότι παραμένει στο υψηλότερο επίπεδο στην Ε.Ε. (24,5% τον Οκτώβριο του 2015).

Όπως σημειώνει ο οίκος αξιολόγησης, η πρόγνωσή του για την ελληνική οικονομία αφορά για ακόμη μία χρονιά κατ’ ουσίαν επίπεδη ανάπτυξη, ακολουθούμενη από μία πιο εύρωστη ανάκαμψη. Η S&P βλέπει τρεις βασικούς ανασταλτικούς παράγοντες για το ΑΕΠ φέτος. Πρώτον, παρά την επιτυχή άσκηση ανακεφαλαιοποίησης το προηγούμενη φθινόπωρο, η Standard & Poor’s αναμένει ότι τα ελληνικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα καθ’ όλο το 2016, θα παραμείνουν επικεντρωμένα στην εξυγίανση των ισολογισμών τους και όχι στον δανεισμό προς τον ιδιωτικό τομέα. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια (nonperforming loans – NPLs) στις ελληνικές τράπεζες αντιπροσωπεύουν κατ’ εκτίμηση το 46% των συνολικών δανείων, υποδηλώνοντας υψηλά επίπεδα οικονομικής πίεσης μεταξύ των ελληνικών επιχειρήσεων και νοικοκυριών.

Δεύτερον, σύμφωνα με το ισχύον (τρίτο) επίσημο δανειακό πρόγραμμα της Ελλάδας, η Ελλάδα έχει δεσμευθεί να αυξήσει τη δημόσια εξοικονόμηση φέτος, κάτι το οποίο θα αφαιρεθεί απευθείας από το ΑΕΠ. Η περαιτέρω δημοσιονομική σύσφιξη θα είναι δύσκολο να εφαρμοστεί, κυρίως λόγω της επισφαλούς κατάστασης της υγειονομικής περίθαλψης και του εκπαιδευτικού συστήματος μετά από επτά διαδοχικά χρόνια περικοπής δαπανών.